Voor bedrijven die werken met chroom(VI) zijn momenteel twee Europese regelgevingsdossiers in beweging: een mogelijke overgang van autorisatie naar restrictie onder REACH en nieuwe BAT-AEL’s onder de IED/STM BREF. Beide trajecten kunnen grote gevolgen hebben voor arbeidsblootstelling, luchtemissies, wateremissies en de aantoonbaarheid van beheersmaatregelen.

REACH: van autorisatie naar restrictie?

ECHA onderzoekt of Cr(VI)-stoffen niet langer via het autorisatieregime van REACH Annex XIV, maar via een restrictie in REACH Annex XVII moeten worden gereguleerd. Dit zou de eerste keer zijn dat stoffen van het autorisatieproces naar het restrictieproces worden overgezet.

Als deze wijziging doorgaat, hoeven bedrijven in beginsel geen individuele autorisatieaanvragen meer in te dienen, mits hun toepassing binnen een aangewezen gebruikscategorie valt en zij voldoen aan de voorgestelde grenswaarden voor blootstelling van werknemers en emissies naar lucht en water.

De nadruk verschuift daarmee van individuele toestemming naar aantoonbare naleving van concrete grenswaarden en beheersmaatregelen.

Welke Cr(VI)-stoffen vallen onder de scope?

De voorgestelde restrictie omvat onder meer chromium trioxide, chromic acid, dichromic acid, sodium dichromate, potassium dichromate, ammonium dichromate, sodium chromate, potassium chromate, strontium chromate, barium chromate en diverse andere chromaatverbindingen.

Relevante gebruikscategorieën

Drie restrictie-opties liggen op tafel 

Er worden drie mogelijke restrictie-opties beoordeeld. Hoe strenger de optie, hoe lager de toegestane blootstelling en emissie.

Deze waarden zijn nog niet definitief, maar laten wel duidelijk zien dat de Europese inzet richting lagere blootstelling en strengere emissiebeheersing gaat.

Maximum Release Factors voor emissies naar lucht

Voor installaties die niet aan de absolute emissiegrenswaarden zouden kunnen voldoen, is tevens gekeken naar Maximum Release Factors (MRF’s). Daarbij zou de maximaal toegestane emissie worden gerelateerd aan de totale hoeveelheid Cr(VI) die wordt gebruikt of verwerkt.

• RO1: MRF van 0,1% als alternatief voor 2,5 kg Cr(VI)/jaar.

• RO2: MRF van 0,01% als alternatief voor 0,25 kg Cr(VI)/jaar.

RAC ondersteunt deze benadering in zijn definitieve opinie niet. Binnen SEAC ligt de vraag echter nog open en maakt zij expliciet onderdeel uit van de consultatie.

Openbare consultatie gesloten

De publieke consultatie van SEAC is op 17 augustus 2026 gesloten. Tijdens de consultatie kon onder meer praktijkinformatie worden ingebracht over:

• beschikbaarheid en technische haalbaarheid van alternatieven;

• kosten, baten en proportionaliteit;

• praktische uitvoerbaarheid, handhaafbaarheid en monitorbaarheid;

• onzekerheden of onvoorziene industriële knelpunten.

ECHA betrekt de ontvangen reacties bij de verdere beoordeling. Het is daarom belangrijk de vervolgstappen te blijven volgen en relevante praktijkgegevens beschikbaar te houden voor eventuele aanvullende informatieverzoeken en de verdere besluitvorming.

Wat betekent dit per branche?

A. Anodiseurs die Cr(VI) gebruiken

Voor anodiseurs is vooral UC 5 relevant. Hieronder vallen onder meer anodiseren, conversielagen, passiveren, etsen, reinigen en sealen. Bedrijven die in hun proces nog Cr(VI)-houdende chemie gebruiken, moeten rekening houden met strengere eisen voor werknemersblootstelling, luchtemissies, wateremissies en de registratie van beheersmaatregelen.

• Breng in kaart waar Cr(VI) in het proces wordt gebruikt.

• Controleer de actuele blootstelling van medewerkers.

• Beoordeel afzuiging, luchtbehandeling en afvalwaterzuivering.

• Leg vast welke alternatieven technisch haalbaar zijn en welke gevolgen deze hebben voor kwaliteit en kosten.

B. Galvaniseurs en verchromers

Voor bedrijven die decoratief of technisch verchromen is vooral UC 3 relevant. Deze groep behoort tot de meest direct geraakte sectoren, omdat zowel arbeidsblootstelling als bronafzuiging, luchtemissies, wateremissies en monitoring centraal staan.

• Toets de huidige werkplekblootstelling aan de voorgestelde waarden.

• Onderzoek de prestaties van badafzuiging, ventilatie en druppel- of nevelbeperking.

• Controleer de werking en meetbaarheid van de afvalwaterbehandeling.

• Bereken de technische en economische gevolgen van de drie restrictie-opties.

C. Poedercoaters die chromateren

Poedercoaters die in de chemische voorbehandeling nog Cr(VI)-houdende chromateringen of conversielagen toepassen, vallen eveneens onder UC 5. Hoewel de aandacht vaak uitgaat naar verchromen, kunnen ook deze bedrijven rechtstreeks door de restrictie worden geraakt.

• Controleer of gebruikte voorbehandelingsmiddelen Cr(VI) bevatten.

• Beoordeel blootstelling, spoelwaterstromen en emissiepunten.

• Inventariseer beschikbare chromaatvrije alternatieven.

• Breng de gevolgen voor processtabiliteit, corrosiewering, keurmerken en kosten in beeld.

Ook relevant: Industrial Emissions Directive en STM BREF

Naast REACH loopt een tweede belangrijk traject. In het kader van de Industrial Emissions Directive is een nieuwe versie van de BAT Conclusions voor de STM BREF gepubliceerd. Daarin zijn nieuwe en herziene BAT-AEL’s opgenomen voor Cr(VI)-emissies naar lucht en water.

Onder de herziene IED vormt in beginsel de onderkant van een BAT-AEL-range het startpunt voor het gesprek met het bevoegd gezag. Daardoor kunnen deze waarden in de praktijk extra zwaar gaan wegen.

Waarom dit belangrijk is

• minder ruimte voor emissies naar lucht en water;

• lagere grenswaarden voor arbeidsblootstelling;

• meer nadruk op metingen, registratie en aantoonbaarheid;

• mogelijk aanzienlijke investeringen in procesbeheersing, afzuiging en afvalwaterbehandeling;

• toenemende druk om technisch haalbare alternatieven toe te passen.

Oproep aan leden

Leden die nog met Cr(VI) werken, wordt geadviseerd om hun praktijkervaringen en beschikbare meetgegevens te blijven verzamelen. Relevant zijn onder andere gegevens over blootstelling, emissies, procesalternatieven, investeringskosten, gevolgen voor productkwaliteit en knelpunten bij monitoring of handhaving.

De REACH-consultatie is op 17 augustus 2026 gesloten. Vereniging ION blijft de verdere behandeling volgen. Voor het IED/STM BREF-traject blijft terugkoppeling vanuit de praktijk van belang.